ข้าวต้มลูกโยน (หรือข้าวต้มหาง) มีความเป็นมาจากประเพณี ตักบาตรเทโวโรหณะ (วันแรม 1 ค่ำ เดือน 11 หรือหลังวันออกพรรษา 1 วัน) ตามพุทธประวัติเมื่อครั้งที่พระพุทธเจ้าเสด็จลงจากสวรรค์ชั้นดาวดึงส์กลับมา ยังโลกมนุษย์ มีพุทธศาสนิกชนมารอใส่บาตรเป็นจำนวนมาก จนผู้ที่อยู่แถวหลังไม่สามารถเข้าถึงบาตรของพระองค์ได้ จึงได้คิดกุศลวิธีด้วยการทำข้าวต้มมัดแล้วเย็บหางยาวเพื่อ "โยน" หรือ "ชู้ด" ใส่ลงในบาตรพระได้อย่างแม่นยำ

เอกลักษณ์ของตำบลบางนมโค

สำหรับชาวตำบลบางนมโค การทำข้าวต้มลูกโยนไม่ได้เป็นเพียงแค่การทำอาหารตักบาตร แต่เป็น ศูนย์รวมจิตใจและการแสดงความสามัคคี

ลักษณะเด่น: ใช้ข้าวเหนียวผัดกับกะทิ น้ำตาล เกลือ ใส่ถั่วดำ (หรือกล้วย) แล้วห่อด้วย ใบกะพ้อ หรือ ใบเตย โดยจะม้วนเป็นรูปทรงกรวยสามเหลี่ยม และเหลือส่วนปลายใบไว้เป็นหางยาวสำหรับถือและโยน